ایران ملک

برج آزادی

شهر پردیس , اطلاعات عمومی , وبلاگ

۲۹ مرداد ۱۴۰۲ 220 بازدید
ایران ملک
برج آزادی

برج آزادی

تاریخچه و معرفی برج آزادی :

برج آزادی یکی از جاذبه های گردشگری شهر تهران به شمار می آید. و در اصل، به عنوان نماد پایتخت ایران، در آستانه برپایی جشن های دو هزار و پانصد ساله شاهنشاهی بنا گردید.

حکومت پهلوی، از سال ۱۳۳۹ تصمیم به ساخت بنای یاد بودی، در مدخل غربی تهران (سه راه مهرآباد) گرفت. در واقع در ابتدا قرار بود؛ بنایی به ‌شکل طاق نصرت بنا گردد؛ اما با تخصیص اعتبارات اعلام می شود. که طرح طاق نصرت عظمت کافی را ندارد. در نتیجه در شهریور سال ۱۳۴۵ طی فراخوانی در روزنامه‌ها، از معماران دعوت میشود؛ تا طرح‌های خود را ارسال نمایند. در آخر، طرح حسین امانت از دانشگاه تهران برنده شد.  وی مامور ساخت میدانی در پایتخت شد، که نمادی برای ایران مدرن شد. و علاوه بر تاثیر بصری، پیشینه تاریخی، فرهنگی و هنری این کشور را نیز نمایش میدهد.

 

ساخت برج آزادی :

ساخت برج آزادی در ۱۱ آبان ۱۳۴۸ آغاز و به مدت ۲۸ ماه طول کشید تا اینکه در ۲۴ مهرماه ۱۳۵۰ با حضور ۳۰۰۰ مهمان داخلی و خارجی افتتاح گردید. هم چنین در روز افتتاحیه، برای نخستین بار از منشور کوروش رونمایی شد؛ تا این منشور ۲۵۰۰ ساله پلی برای پیوند میان تاریخ باستان ایران، و وضعیت رو به توسعه آن زمان کشور باشد. این برج ، به‌ یک‌ باره در سال ۱۳۵۰ تکمیل نشد. و فقط شامل ساختمان برج و بخش زیرزمین می‌شد. دولت وقت در سال ۱۳۵۳ تصمیم گرفت، موزه‌ای زیر فضای میدان و برج آزادی در عمق ۱۵ متری بسازد.

پس از افتتاح ، مسئولیت نگهداری آن به وزارت فرهنگ و هنر واگذار گردید. و بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، نیز همین روند ادامه پیدا نمود. و به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی رسید. البته در زمان حال، مسئولیت اداره برج آزادی را، بنیاد رودکی بر عهده دارد.

همانطور که ذکر شد، نام اولیه برج آزادی، برج شهیاد بود. اما از آنجا که در جریان تظاهرات‌ و مبارزات انقلاب ایران، مردم برای تجمع‌های مختلف از این میدان استفاده می‌کردند. نام آن پس از پیروزی انقلاب به میدان و برج آزادی تغییر میکند. از سال ۱۳۵۷ تاکنون، به‌عنوان محلی برای اجرای برنامه‌های مرتبط با پیروزی انقلاب اسلامی تبدیل گردید.

برج آزادی در سال ۱۳۵۳ در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفت. و همچنین در کنار برج میلاد تهران، یکی از دو نماد معروف و اصلی معرفی شهر تهران هستند.

 
برج آزادی

طراح و معمار برج آزادی :

حسین امانت طراح برج شهیاد (آزادی) در تهران است. که به مناسبت یاد بود جشن‌های ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی ایران، و به عنوان نمادی از «ایران مدرن» و نشانی از «دروازه تمدن بزرگ» در سده بیستم بنا گردید. وی در آن روزگار ۲۴ سال سن داشت. و دانش‌ آموخته دانشکده هنرهای زیبا بود. برج آزادی از سال ۱۳۹۲ با وضعیت تخریبی نگران‌کننده‌ای روبرو است.

 

موقعیت جغرافیایی :

برج آزادی در وسط میدان آزادی شهر تهران قرار دارد. میدان آزادی از غرب با بزرگراه شهید لشگری، شرق با خیابان آزادی،  جنوب با بزرگراه سعیدی و از شمال با بزرگراه جناح همجواری دارد.

 این برج در نزدیکی یکی از مبادی ورودی و خروجی تهران قرار دارد؛ که همه روزه سفرهای درون‌ شهری و برون‌ شهری بسیاری از طریق آن انجام میگیرد. در اصل ضلع شمال‌ غربی این میدان به ترمینال‌های مسافربری، ایستگاه‌های تاکسی، مینی‌بوس و اتوبوس اختصاص یافت. در ضلع شمال شرقی ساختمان‌ هایی با کاربری‌ های اداری و تجاری و کیوسک‌های روزنامه فروشی، بلیط‌فروشی و… وجود دارد، در ضلع جنوب شرقی فضای سبز پارک المهدی و در ضلع جنوب غربی سازمان ملی نقشه‌برداری و محدوده ای از فرودگاه مهرآباد قرار دارد.

 

دانستنی های جالب برج آزادی :

برج آزادی در سال ۱۳۴۵ خورشیدی طرح یک نماد شناسایی ایران میان معماران ایرانی به مسابقه گذاشته شد و در پایان طرح مهندس معمار حسین امانت برنده و با رأی ساخت برگزیده شد.
عملیات ساخت برج  در ۱۱ آبان سال ۱۳۴۸ آغاز و پس از ۲۸ ماه کار در ۲۴ دی‌ماه سال ۱۳۵۰ بانام برج شهیاد افتتاح گردید .

معماری آزادی تلفیقی از معماری ساسانی، هخامنشی و نمادهایی از معماری پس از اسلام در ایران میباشد.

به گفته معمار آزادی، حسین امانت، نقوشی که در میدان وجود دارد و باغچه‌ها و گل‌کاری‌ها را شکل می‌دهد، الهام گرفته از طرح داخل گنبد شیخ لطف‌الله اصفهان است. 

طرح آب‌نما و فواره هم ملهم از باغ‌های ایرانی است. و همین‌طور شیب میدان با دقت به‌منظور خاصی طراحی‌ گردیده است.

آزادی

ارتفاع برج ۴۵ متر می باشد. و چون نزدیک فرودگاه مهرآباد واقع شده، نمی‌شد بلندتر از این ساخته شود.

معمار قصد داشته وقتی فردی به بنا نزدیک می‌شود ناخودآگاه سرش را به سمت بالا متمایل نماید.

قوس اصلی میان برج آزادی، نمادی از طاق کسری مربوط به دوره پیش از اسلام و دوره ساسانی می باشد. و قوس بالایی آن‌هم نیز یک قوس شکسته است.

نقش‌های داخلی برج آزادی، تلفیقی از سنت و مدرنیسم میباشد، به‌خصوص سقف طبقه دوم. 

در ورودی آزادی هر یک از لنگه‌های سنگی درب‌ها وزنی حدود ۳/۵ تن دارد. 

جنس درب‌های بکار رفته در برج از سنگ گرانیت است. 

برج دو آسانسور دارد، که آسانسور اول دوطبقه را طی می‌کند و به سقف سیمانی می‌رسد و سپس از آسانسور دوم استفاده میگردد تا بتوان به فوقانی ترین طبقه رفت.

هیچ‌یک از سقف‌ها بسته نیستند و همه آن‌ها به فضای بالاتر راه دارند.

یکی از سالن‌های معروف برگزاری کنسرت در پایتخت، سالن برج آزادی میباشد که در زیر این عمارت واقع گردیده است.
برج آزادی در اسفند سال ۱۳۵۰ توسط وزیر فرهنگ و هنر وقت، به فهرست آثار ملی کشور اضافه شد.
منشور حقوق بشر کوروش بزرگ (نخستین نوشته حقوق بشر از کوروش کبیر، پادشاه هخامنشی) برای نخستین بار درافتتاحیه این مکان پرده‌برداری شد.
این بنا متشکل از سه‌طبقه دارای چهار آسانسور و دو راه‌پله و ۲۸۶ پلکان است.

در محوطه زیرین برج آزادی چندین سالن نمایش، نگارخانه، کتابخانه، موزه و… قرار دارد.

طول این بنا ۶۳ متر، ارتفاع آن از سطح زمین ۴۵ و ارتفاع از کف موزه ۵ متر میباشد.
در برج آزادی فضایی شبیه به بادگیر در راس برج است.
قسمت چهارسوی طبقه آخر بنا، شیارهایی عمودی مشابه دریچه‌های بادگیر وجود دارد. که علاوه بر زیبایی، به تهویه هوای بنا هم کمک مینماید.
یادبود برج آزادی یا شهیاد در پشت اسکناس ۲۰۰ ریالی پهلوی دوم قرار داشته است.
اشتراک گذاری

مطالب مرتبط

Leave a comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *